Оқу уақыты: 4 минут
Жүктіліктің 5 аптасы - қанша ай?
2-ай (1-триместр)
Баланың 5-аптада дамуы
Сіздің балаңызда негізгі мүшелер, соның ішінде жүрек тез дамиды1.
А дәрумені
А дәрумені Сіздің балаңыздың дамуында қандай рөл атқаратынын біліңіз.
Денсаулықты сақтау
Жүктілік кезінде белсенді өмір салтын қалай қауіпсіз сақтау керектігін біліңіз.
Баланың 5-аптада дамуы
Менің баламның мөлшері қандай? Және ол қалай көрінеді?
Жүктіліктің 5-аптасында Сіздің балаңыз, медициналық тұрғыдан эмбрион деп аталады, бойы 1 мм-ден1 сәл асады — күнжіт тұқымы сияқты. Бірақ қазірдің өзінде оның миы, жұлыны және қан тамырлары микроскопиялық масштабта болса да дами бастады2. Сондай-ақ оның қанайналым жүйесі де дамиды және шамамен 5 аптаның аяғында Сіздің болашақ балаңыздың жүрегі соғып бастайды1.
Сонымен қатар, осы кезде кіндік қалыптаса бастайды, ол арқылы бала қоректік заттарды алады2. Қағанақ қап та өз пішінін алады3 — көп ұзамай ол мөлдір бозғылт сұйықтыққа толады, ол Сіздің сәбиіңіз үшін «жұмсақ жастық» пішінімен қалыптасады.
Жүктіліктің 5-аптасы (бірінші триместр)
Менің денемде не болып жатыр?
Мүмкін, Сіз осы аптада жүкті екеніңізді білетін боларсыз. Егер етеккірдің болмауы немесе кеудедегі сезімталдық пен шаршау сияқты басқа белгілер Сіз үшін сенімді растамасы болмаса, онда 5 аптадан кейін Сіздің гормон деңгейіңіз жүктілікке сынақ арқылы растау үшін жеткілікті жоғары болуы керек4.
Жүктіліктің ерте кезеңдегі белгілері 5: 5 апта
Барлық жүкті әйелдер жүктіліктің әртүрлі белгілері байқалады. 5-аптада Сіз төмендегі белгілердің кез келгенін сезінуіңіз мүмкін немесе ешқайсысын сезбеуіңіз мүмкін:
Кеудеңіздің көлемі ұлғаюы және сезімталдығы сезілуі мүмкін. Сондай-ақ, денеңіз емшек емізуге дайындалып жатқанда, емізіктеріңіздің әдеттегіден гөрі көрініп, түсі күңгірттеніп кеткенін байқауыңыз мүмкін.
Алғашқы 12 апта ішінде гормоналды өзгерістер сізді шаршаған немесе шаршаған сезінуге әкелуі мүмкін.
Жүкті аналардың 80%-ы жүктіліктің бірінші триместрінде таңертеңгілік құсу мен жүрек айнуын сезінеді.6 Бұл жағдай күннің кез келген уақытында пайда болуы мүмкін және әртүрлі жолдармен, жеңіл жүрек айнуынан бастап күні бойы жүрек айну сезіміне дейін көрінуі мүмкін.
Жүктілік гормоны прогестерон ас қорытуды баяулатады, бұл кебулерге және артық газға әкелуі мүмкін7.
Жүктіліктің алғашқы кезеңдерінде жеңіл құрысулар мен қан кетулер жиі кездеседі8,9. Дегенмен, егер ауырсыну күшейе түссе (етеккір кезіндегі ауырсынудан да қатты) немесе қан кету өте көп болса, дәрігерге қаралу керек.
Дәретханаға жиі бару жүктіліктің алғашқы кезеңдерінің ең көп таралған белгілерінің бірі болып табылады. Бұл жатырдың ұлғаюымен қуыққа қысым түсіруіне байланысты.
Жүктілік гормондарының деңгейі - эстроген және прогестерон - алғашқы 12 аптада тез көтеріледі және сіздің эмоцияларыңызға әсер етеді. Демалу және жеңіл жаттығулар сізге эмоционалды тұрақтылықты сезінуге көмектеседі.
А дәруменіне назар аударыңыз
Салауатты, теңдестірілген тамақтану Сіздің балаңызға қажетті А дәруменін жеткілікті мөлшерде қабылдауды қамтамасыз етуі керек.
А дәруменінің артық болуы Сіздің болашақ балаңыздың дамуында қиындықтар тудыруы мүмкін екенін білу маңызды.11,12
Адәруменінің келесі көздерін қамтуы керек теңдестірілген диетаны ұстанған дұрыс:
- ірімшік
- майлы йогурт
- жұмыртқа
- майлы емес байытылған спредтер
- қырыққабат және асжапырақ сияқты жасыл жапырақты көкөністер
- жұпар қауын, манго және өрік
- cәбіз, бұрыш, тәтті картоп, асқабақ сияқты сарғыш және сары көкөністер — жұпар және қарапайым
Құрамында А дәрумені көп болатын тағамдардан аулақ болу керек: бауыр, бауыр паштеті және жүкті әйелдерге арналмаған А дәруменімен қоспалар. Егер Сіз мультидәруменді қабылдасаңыз, онда пренатальды мультидәрумендерге ауысыңыз — олар Сіздің қажеттіліктеріңізге сәйкес келеді.
ҒЫЛЫМИ ТҮСІНІКТЕМЕ
A ДӘРУМЕНІ
Nutricia базасында
A дәрумені көру мүшелерінің қалыпты дамуына және иммунитеттің жоғарылауына ықпал етеді, сонымен қатар Сіздің болашақ сәбиіңіздің тері жасушаларын қалыптастыруда маңызды рөл атқарады13. А дәрумені ағзаға екі нысанда сіңеді: ретинол түрінде, ол жануарлардан алынатын өнімдер мен каротиноидтар - ағза А дәруменіне айналдыра алатын ашық түсті жемістер мен көкөністерде кездесетін заттар тобы құрамында болады.
Жүктілік кезінде салмақтың қандай өсуі оңтайлы болып саналады?
Жүктілік кезінде салмақ қосу жүктілікке дейінгі сіздің салмағыңызға байланысты және әйелдер арасында әртүрлі болуы мүмкін. Болашақ аналардың көпшілігі жүктілік кезінде 10 кг-нан 12,5 кг-ға дейін салмақ қосады, оның бір бөлігі өсіп келе жатқан баланың салмағын құрайды13.
Егер Сіз әлі өзіңіздің терапевт дәрігеріңізге бармаған болсаңыз, Сізге оның босанғанға дейінгі бақылауды, соның ішінде алғашқы ультрадыбыстық сканерлеуді жоспарлай бастауы үшін қабылдауға жазылу керек.
- Deans A. Your New Pregnancy Bible, The experts’ guide to pregnancy and early parenthood. 4th ed. London: Carroll & Brown Publishers Limited, 2013. p. 31.
- NHS. You and your baby at 0-8 weeks pregnant [Online]. Available at: www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/pages/pregnancy-weeks-4-5-6-7-8.aspx Page last reviewed: 17 July 2018. Next review due: 17 July 2021.
- NHS. What is the amniotic sac? [Online]. Available at: www.nhs.uk/chq/pages/2310.aspx Page last reviewed: 26 September 2018. Next review due: 26 September 2021.
- NHS. Doing a pregnancy test [Online]. Available at: www.nhs.uk/Conditions/pregnancy-and-baby/pages/pregnancy-test.aspx Page last reviewed: 1 October 2018. Next review due: 1 October 2021.
- NHS. Signs and symptoms of pregnancy [Online]. Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/signs-and-symptoms-pregnancy/ Page last reviewed: 6 October 2018. Next review due: 6 October 2021.
- Noel M. Lee, M.D., Gastroenterology Fellow and Sumona Saha, M.D., Assistant Professor of Medicine. Nausea and Vomiting of Pregnancy. 2011. Pub 2013. [Online] Available at: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3676933/
- NHS Start 4 Life. 1st trimester, week 10 [Online]. Available at: https://www.nhs.uk/start4life/pregnancy/week-by-week/1st-trimester/week-ten/
- NHS. Vaginal bleeding in pregnancy [Online]. Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/vaginal-bleeding-pregnant/ Page last reviewed: 26 January 2018. Next review due: 26 January 2021.
- NHS. Stomach pain in pregnancy [Online]. Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/stomach-pain-abdominal-cramp-pregnant/ Page last reviewed: 1 May 2018. Next review due: 1 May 2021.
- Claudio N. Soares and Brook Zitek. Reproductive hormone sensitivity and risk for depression across the female life cycle: A continuum of vulnerability? 2008. [Online] Available at: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2440795/
- Department of Health. Report on Health and Social Subjects 41. Dietary Reference Values for Food Energy and Nutrients for the United Kingdom. London: TSO, 1991.
- NHS UK. Foods to avoid in pregnancy [Online]. Available at: www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/pages/foods-to-avoid-pregnant.aspx [Page last reviewed: 23 January 2017. Next review due: 23 January 2020.
- World Health Organization [Online]. Available at: https://www.who.int/
- NHS choices. How much weight will I put on during my pregnancy? [Online]. Available at: https://www.nhs.uk/chq/Pages/2311.aspx?CategoryID=54 Page last reviewed: 18 October 2018. Next review due: 18 October 2021.
Соңғы жаңарту: 2019 жылғы 23 қазан
