Оқу уақыты: 4 минут
Жүктіліктің 25-аптасы — қанша ай?
6-ай (2-триместр)
Баланың 25-аптада дамуы
Сіздің сәбиіңіз икылдап, мүмкін билеп жатыр ма?
25 аптадағы жүктілік
Осы аптада жүктілік кезінде ісінудің екі түрін қарастырамыз.
Тамақтануға назар аударыңыз
Сізге шынымен екі адам үшін тамақтану керек пе?
Баланың 25-аптасында дамуы
Менің баламның мөлшері қандай? Және ол қалай көрінеді?
Жүктіліктің 25-аптасында Сіздің балаңыздың ұзындығы шамамен 22 см және салмағы шамамен 700 г құрайды1. Ол қазір гүлді қырыққабаттың көлеміндей.
Кішкентай бала үйлестіруді жақсартады, енді ол алақанын жұдырыққа қысып, аяғына дейін соза алады1. Сіз оның іштің жанасуына жауап ретінде қозғалғанын сезе аласыз2, және сіз оның икылдағанын да байқай аласыз3.
Сіздің балаңыздың терісі қызара бастайды, өйткені оның астында қанға толатын капиллярлар пайда болады4. Оның өкпесі алғашқы ингаляцияға дайындалып, туылғаннан кейін олардың қалыпты жұмысын сақтауға көмектесетін беттік-белсенді зат шығаруды жалғастыруда3. Осы уақытта нәрестенің аузында жүйке ұштары дамиды1. Олар Сіздің балаңызға емшек сүтімен емізудің алғашқы кезеңінде тамақтану көзінің қай жерде екенін анықтауға көмектеседі1.
Сіздің балаңыздың есту қабілеті жақсарды, енді ол ана мен әкенің дауысын тани алады. Сіз оның белгілі бір музыкалық жанрларды ұнататынын байқай аласыз.
Жүктіліктің 25-аптасы (екінші триместр)
Менің денемде не болып жатыр?
Сізді және Сіздің балаңызды байланыстыратын, оған қажетті қоректік заттар мен оттегін беретін, сондай-ақ оның қалдықтарын Сіздің денеңіз арқылы шығаратын сым қалыңдап, күшейе түсті5.
Сіз қолдың, аяқтың және беттің ісінуін байқай аласыз. Бұл жүктіліктің осы кезеңінде қалыпты жағдай болып табылатын судың сақталуынан туындауы мүмкін. Алайда, егер Сізде ісіну пайда болса, бұл туралы жалпы тәжірибе дәрігеріне немесе акушер-гинекологқа хабарлау маңызды. Бұл преэклампсияның6 — әдетте жүктіліктің екінші жартысында немесе нәресте туылғаннан кейін пайда болатын ауыр ауру белгісі болуы мүмкін.
Ісінуден басқа, преэклампсияның белгілеріне бас ауруы, көру қабілетінің бұзылуы немесе көздің шыбындары, сондай-ақ қабырға астындағы ауырсыну жатады6. Егер Сізде осы белгілер пайда болса, жалпы тәжірибе дәрігеріне, акушер-гинекологқа барыңыз немесе 103 нөміріне қоңырау шалыңыз.6.
Сіздің балаңыз да Сіздің асқазаныңызға жақын жерде өсе береді. Бұл Сізге қатты кекіруге әкелуі мүмкін. Алайда, мұның себебі ғана емес: гормондар мен бұлшықет тонусының төмендеуі ас қорытуға және күйдіруге әкелуі мүмкін7.
Жүктіліктің 25-аптадағы белгілері
Жалған толғақ деп те аталатын Брэкстон-Хикс толғақтары жатыр жиырылып, босаңсыған кезде пайда болады. Бұл сіздің денеңіздің толғақты күтіп тұрғаны. Сіз олар туралы алаңдамауыңыз керек; кейбір әйелдер оларды байқамайды да.
Ішіңіз үлкейген сайын ұйықтау қиындай түсуі мүмкін. Сол жақ бүйіріңізбен ұйықтап көріңіз, себебі бұл нәрестеге, жатырға және бүйрекке қан ағымын жақсартады. Ұзақ уақыт шалқаңыздан жатудан аулақ болыңыз және ұйқыңызды жақсарту үшін жүктілік жастығын пайдалануды қарастырыңыз.
Олар әдетте түнде болады, сондықтан тұрып, созылуды шешсеңіз, сүрініп құлап қалмас үшін шамдарды қосуды ұмытпаңыз. Аяқтарыңызға, тобықтарыңызға және табандарыңызға арналған жеңіл жаттығулар құрысуды жеңілдетуге көмектеседі8.
Ішіңіз үлкейген сайын, онда және кеудеңізде созылу белгілерін байқауыңыз мүмкін. Әдетте, олар босанғаннан кейін онша байқалмайды. «Керемет кремдерге» ақша жұмсамаңыз - қарапайым ылғалдандырғыш жеткілікті.
Іштің ауыруы жатырдың кеңеюіне байланысты пайда болады («дөңгелек байлам ауруы» деп те аталады).
Гормондар сізді қызыл иек ауруына бейім етеді.
Тамақтануға назар аударыңыз
Бір жағынан, Сіздің балаңыз асқазан аймағында өседі. Екінші жағынан, Сіз көп калория тұтынуыңыз керек, әсіресе үшінші триместрде. Денсаулық сақтау министрлігі әйелдерге соңғы триместрде күн сайын қосымша 200 калория тұтынуға кеңес береді13.
Кішірек кеңістікке қалай көбірек сыйғызуға болады? Бір жолы - бөлшек тамақтану. Күніне 3 үлкен порция тамақ ішудің орнына, толық болу үшін кішкене бөліктерде 5-6 рет тамақтаныңыз. Бұл сонымен қатар ас қорыту бұзылыстары мен қыжылды азайтады.
Алайда, әр адам әртүрлі болғандықтан, тұтынылатын калориялардың нақты мөлшері Сіздің метаболизміңізге, белсенділігіңізге және көтерілген сәбилердің санына байланысты болады. Біз жүктіліктің сау ағымына көмектесетін және Сіздің балаңыздың сау болашағын қалыптастыратын жүкті әйелдерге арналған дәмді және теңдестірілген рецепттер сериясын жасадық.
Тамақтану: рационға не қосу керек және үшінші триместрде неден бас тарту керек
- Шамадан тыс тамақтану сезімін болдырмау үшін кішігірім, жиі тамақтану.
- Майлы және ащы тағамдардан аулақ болыңыз.
- Өз рационыңызға С дәрумені, К дәрумені, тиамин (В1 дәрумені) және талшықтың көп мөлшерін қосыңыз14.
- Кофеинді тұтынуды азайтыңыз және құрамында кофеин мен қант көп болатын сусындардан аулақ болыңыз.
- Ас қорытуды жақсарту үшін арқаңызды тік ұстап отырыңыз15.
Ғылыми түсініктеме
Қосымша калория
Nutricia базасында
Жүкті әйелдерге екі адамға тамақтану керек деген кең таралған аңыз бар16. Бұл дұрыс емес: Сіздің балаңыз алғашқы 6 айда Сізден барлық қажетті қоректік заттарды алады және бұл үшін Сізге көп тамақтану қажет емес.
Шын мәнінде, зерттеулер жүктілік кезінде артық салмағы бар әйелдердің түсік түсіру және гестациялық қант диабеті, преэклампсия және жоғары қан қысымының даму қаупі жоғары екенін көрсетті17.
Дұрыс, теңдестірілген тағаммен тамақтануды жалғастырғаныңызға көз жеткізіңіз, бұл Сіздің балаңызға туылғанға дейін өсудің соңғы секірісін жасауға көмектеседі.
- Deans A. Your New Pregnancy Bible, The experts’ guide to pregnancy and early parenthood. 4th ed. London: Carroll & Brown Publishers Limited, 2013. p. 43.
- Murkoff H, Mazel S. What to Expect When You’re Expecting. 4th ed. London: Simon & Schuster Ltd, 2009. p. 261.
- NHS UK. You and your baby at 25 weeks pregnancy. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/25-weeks-pregnant/ [Accessed December 2019]
- Mother & Baby. 25 weeks pregnant: advice, symptoms and what to expect. [Online] Available at: https://www.motherandbaby.co.uk/ [Accessed December 2019]
- NHS UK. What is the umbilical cord? [Online] Available at: https://www.nhs.uk/common-health-questions/pregnancy/what-is-the-umbilical-cord/ [Accessed December 2019]
- NHS UK. Overview: Pre-eclampsia. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pre-eclampsia/ Page last reviewed: 7 June 2018. Next review due: 7 June 2021
- NHS UK. Indigestion and heartburn in pregnancy. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/indigestion-heartburn-pregnant/ Page last reviewed: November 2017. Next review due: November 2020
- Tommy’s. Braxton Hicks. [Online] Available at: https://www.tommys.org/pregnancy-information/labour-birth/braxton-hicks Last reviewed: July 2019. Next review due July 2022.
- National Sleep Foundation (USA). Sleeping By the Trimesters: 3rd Trimester. [Online] Available at: https://www.sleepfoundation.org/articles/sleeping-trimesters-3rd-trimester [Accessed December 2019]
- NHS UK. Stretch marks in pregnancy. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/stretch-marks-pregnant/ [Accessed December 2019]
- NHS UK. Start4life. Week 15 — your second trimester. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/start4life/pregnancy/week-by-week/2nd-trimester/week-15/
- NHS UK. Week 13 – your second trimester. [Online] Available at: https://www.nhs.uk/start4life/pregnancy/week-by-week/2nd-trimester/week-13/#anchor-tabs [Accessed December 2019]
- BBC NEWS UK. Women ‘unsure how much to eat while pregnant’ — survey. [Online] Available at: https://www.bbc.co.uk/news/health-40698876 [Accessed December 2019]
- Department of Health. Report on Health and Social Subjects 41. Dietary Reference Values for Food Energy and Nutrients for the United Kingdom. London: TSO, 1991.
- BabyCentre. Healthy foods for your third trimester: photos. [Online] Available at: https://www.babycentre.co.uk/l25007449/healthy-foods-for-your-third-trimester-photos [Accessed December 2019]
- Everyday Health. The Best Moves to Aid Digestion. Madeline R. Vann, MPH. Medically Reviewed by Niya Jones, MD, MPH. [Online] Available at: https://www.everydayhealth.com/digestive-health-pictures/the-best-moves-to-aid-digestion.aspx [Accessed December 2019]
- Tommy’s. How much extra should I eat in pregnancy? [Online] Available at: https://www.tommys.org/pregnancy-information/im-pregnant/nutrition-pregnancy/how-much-extra-should-i-eat-pregnancy
- NHS UK. How much weight will I put on during my pregnancy? [Online] Available at: https://www.nhs.uk/common-health-questions/pregnancy/how-much-weight-will-i-put-on-during-my-pregnancy/ Page last reviewed: October 2018. Next review due: October 2021.
Соңғы жаңарту: 2020 жылғы 14 қаңтар
